Natuurlijk Scandinavië

Uitdagende ijsvlaktes bij het oudste stadje van Zweden

  • 19 februari 2019
  • Zweden, Schaatsen

Omgeven door water ligt ten noorden van Stockholm het oudste stadje van Zweden: Sigtuna. Ooit voeren de Vikingen hier langs over Mälaren, één lange waterweg naar de Oostzee: de wijde wereld tegemoet.

Zodra de winter een beetje zijn werk gedaan heeft, ligt het stadje aan een aantal blinkende ijsvlakten. Mälaren wordt langzaam één grote ijsvlakte. Schaatsliefhebbers uit de omgeving gaan hier het ijs op zodra het ook maar even kan. Het immense grote meer gaat alle kanten op met vele uitlopers.Uitdagend voor de de schaatsliefhebber. 

Snel het ijs op
En dat kan al vroeg omdat Zweedse schaatsliefhebbers de omgeving en het ijs kennen. Met hun veiligheidsuitrusting trekken ze er op uit, verkennend over de omringende ijsvlaktes. Steeds verder en verder.
En als het ijs dik genoeg is volgen de anderen. Steeds meer en meer. En als het ijs dikker is dan de benodigde dikte voor een Elfstedentocht, is het ijs van iedereen. Vanaf het stadje weet iedereen de weg naar het ijs te vinden.

Rondtoeren
Met de strenge vorst is het ijs half februari al meer dan 30 cm dik. Op de dag dat de Sigtunarännet gepland is, rijden voertuigen met het grootste gemak over het ijs. Deze schaatstocht is de opvolger van de eerder georganiseerde Vikingarännet, een tocht tussen Uppsala en Stockholm. Deze tocht ging over dezelfde wateren met Sigtuna als belangrijkste tussenstop.

Pech en geluk
Als begin februari het ijs dik genoeg is, ziet het er goed uit voor de Sigtunarännet die voor half februari op de schaatskalender staat. Twee ronden van 25 km over het blinkende ijs rond Sigtuna. Alles is er voor in gereedheid gebracht. Als dan plotseling de dooi komt en de tocht gecanceld wordt, lijkt alles in het water te vallen. Maar de vorst in de nacht bezorgt de aanwezige schaatsliefhebbers toch nog een mooie ijsvloer om glijdend de omgeving te verkennen. Vooral vroeg in de morgen kon nog goed geschaatst worden.

Populaire plek
Als op veel plaatsen het ijs door de smeltende sneeuw op het ijs ongeschikt is om te schaatsen, weten schaatsliefhebbers van elders de weg naar Sigtuna te vinden. Met gidsen trekken de schaatsers van Iceguide over het ijs van Sigtuna. Over het uitgezette deel voor de tocht zoeken ze hun weg. En als op zondag, de dag van de tocht, deelnemers de kans krijgen om op pad met gidsen van de Sigtunarännet op pad te gaan om 8 uur is de belangstelling groot. Onderweg voorzien van warme bosbessensap en kaneelbroodjes.

Gezellige drukte
Als rond tien uur de zonnewarmte goed voelbaar is, zijn de banken aan het ijs al vol met belangstellenden uit het stadje. Maar groot is het aantal mensen dat vrolijk flaneert aan de kant van het ijs,. Maar op het ijs zelf is de drukte nog groter: de schaatsers die nu hun eigen rondje starten en ouders met kinderen die zich vermaken met de vele activiteiten op het ijs. De ijscarrousel is zeer populair.
Wie dacht dat het ijs alleen voor schaatsers is heeft het mis, want de stepslee is ook een populair vervoermiddel op het ijs. Bij de wedstrijden met een die stept en een die voorop zit is het goed te zien welke de beste tactiek heeft. Vooral de afzet en het wisselen van been levert de meeste snelheid op. En wie wil kan ook schaatsend de slee voortduwen.

Omgaan met ijs
Waar de Zweden goed in zijn, is het omgaan met de veiligheid op het ijs. Wie op onbekend ijs stapt, neemt altijd een rugzak en ijspriemen mee. Hoe goed dit werkt, zien we bij een demonstratie van twee schaatssters die vrijwillig een wak inrijden en dan op de kant klimmen. Goed om te zien hoe goed dit werkt: de rugzak houd je boven water en met de ijspriemen klim je het ijs op.

Een lange dag
Als eind van de middag de meesten weer naar huis zijn, zijn de laatste schaatsers nog op het ijs: ijshockey-ende kinderen en een vader die met zijn kindje achter op slee maar nauwelijks afscheid kan nemen van het ijs. De Zweden houden van hun ijs om de hoek. En we maken er dankbaar gebruik van. Voor ons een prettige bijkomstigheid dat Sigtuna maar een uurtje van de luchthaven verwijderd ligt.
Op naar de Sigtunarännet van 2020.